Hang Đầu Gỗ nằm trên hòn Đầu Gỗ, ở phía tây nam vùng di sản vịnh Hạ Long, gần bờ hơn nhiều hang khác. Đây là hang gắn với nhiều câu chuyện lịch sử nhất của vịnh, từ cọc gỗ trận Bạch Đằng đến tấm bia của vua Khải Định. Hang cũng nằm sát động Thiên Cung, nên hầu hết khách đi tàu tuyến ngắn đều ghé cả hai trong một lần dừng.

Bài này giúp bạn biết nên đi mùa nào, trong hang có gì, cách ra đảo và cách ghép hang Đầu Gỗ vào một ngày ở Hạ Long.

Vì sao hang Đầu Gỗ đáng đi

Điểm hút khách đầu tiên là câu chuyện tên gọi. Hang còn được gọi là hang Giấu Gỗ. Dân gian kể rằng đây là nơi Trần Hưng Đạo cho cất giấu cọc gỗ trước khi đem cắm xuống lòng sông Bạch Đằng, chuẩn bị cho trận đánh quân Nguyên. Cũng có cách giải thích khác: hòn đảo trông giống một khúc gỗ khổng lồ, hoặc đây là nơi ngư dân xưa neo đậu thuyền. Dù tin theo cách nào, cái tên đã gắn hang với một lớp lịch sử mà ít hang trên vịnh có được.

Điểm thứ hai là dấu tích còn lại. Năm 1918, vua Khải Định đến thăm hang và cho khắc một tấm văn bia, đặt ở phía bên trái lòng hang. Năm 1962, Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng từng ghé thăm nơi này. Tấm bia vẫn còn, và là chỗ hướng dẫn viên thường dừng lại kể chuyện.

Điểm thứ ba là quy mô và ánh sáng. Hang rộng khoảng 5.000 mét vuông, cửa hang rộng khoảng 17 mét, cao khoảng 12 mét và nằm ở độ cao chừng 27 mét so với mặt biển. Cửa rộng nên ánh sáng tự nhiên rọi vào khá sâu, tạo những vệt sáng rất đẹp khi nắng chiếu đúng góc.

Đi lúc nào và dành bao lâu

Hang đi được quanh năm vì phần lớn thời gian bạn ở trong lòng núi. Thời tiết chủ yếu ảnh hưởng đến đoạn đi tàu:

• Tháng 4 đến tháng 6: nắng, biển êm, tầm nhìn tốt trên đường đi.
• Tháng 7 đến tháng 9: mùa mưa bão. Tàu có thể bị tạm dừng khi có gió mạnh hoặc bão, nên giữ lịch linh hoạt.
• Tháng 10 đến tháng 11: trời trong, mát, dễ chịu cho cả chuyến.
• Tháng 12 đến tháng 3: lạnh và hay sương mù. Trong hang ít khác biệt.

Trong ngày, buổi sáng sớm hoặc chiều muộn đỡ đông hơn giữa trưa. Hang Đầu Gỗ thường nằm trên tuyến tàu khoảng bốn tiếng, cùng động Thiên Cung. Thời gian cho riêng hang Đầu Gỗ khoảng 30 đến 45 phút, cộng thêm đoạn leo bậc từ bến lên cửa hang.

Bên trong hang nên xem gì

Hang chia thành ba ngăn, mỗi ngăn một vẻ:

• Ngăn ngoài: gần cửa, nhiều ánh sáng tự nhiên. Đây là chỗ đẹp nhất để nhìn những vệt nắng xiên vào hang và ngoảnh ra thấy mặt vịnh.
• Ngăn giữa: nhiều khối nhũ đá mà người dẫn đường thường chỉ theo hình con vật như sư tử, trăn, rùa. Hãy để ý vách hang, có những mảng nhũ trông như một bức tranh lớn về các hòn đảo.
• Ngăn trong: có những cột đá lớn nối từ trần xuống nền, được chiếu đèn màu.
• Tấm bia Khải Định: nằm ở phía bên trái lòng hang. Chữ khắc đã mờ theo thời gian, nhưng bạn vẫn nhìn rõ khung bia và lớp chạm viền.

Đi đến hang Đầu Gỗ bằng cách nào

Hang chỉ đến được bằng tàu. Từ Hà Nội, bạn đi cao tốc ra Hạ Long mất khoảng hai tiếng rưỡi đến ba tiếng. Tàu tham quan xuất phát chủ yếu từ cảng tàu khách quốc tế Tuần Châu. Hòn Đầu Gỗ nằm khá gần cảng, nên quãng đi tàu ngắn hơn so với các hang ở giữa vịnh.

• Tàu theo tuyến ngắn: tuyến khoảng bốn tiếng ghé động Thiên Cung và hang Đầu Gỗ, đi qua các hòn đá quen mặt như hòn Chó Đá, hòn Đỉnh Hương, hòn Trống Mái.
• Tour ngày từ Hà Nội: trọn gói xe, tàu, bữa trưa và vé thắng cảnh.
• Du thuyền ngủ đêm: một số du thuyền ghé hang Đầu Gỗ trên đường ra hoặc về.

Kinh nghiệm thực tế

• Đoạn bậc từ bến lên cửa hang khá dốc. Đi giày đế bám, đi chậm và bám lan can.
• Nền hang có chỗ ẩm, nhất là mùa nồm. Cẩn thận khi xuống dốc ở lối ra.
• Nếu muốn chụp vệt nắng ở cửa hang, hãy đứng lùi vào trong một đoạn và chụp hướng ra cửa. Ánh sáng đẹp nhất khi trời nắng.
• Không chạm tay vào nhũ đá và bia đá. Bia là hiện vật có tuổi hơn một trăm năm.
• Vì hang nằm sát động Thiên Cung, hãy hỏi hướng dẫn viên thứ tự đi để khỏi lạc đoàn khi hai lối ra gần nhau.
• Mùa hè trong hang khá oi. Mang nước và đi vào giờ mát.

Gợi ý ghép lịch trình quanh hang Đầu Gỗ

Hang Đầu Gỗ hợp với lịch trình nửa ngày, kết hợp phần còn lại cho trung tâm Hạ Long:

• Sáng: lên tàu tuyến ngắn ở cảng Tuần Châu, vào động Thiên Cung trước, rồi sang hang Đầu Gỗ. Trên đường đi, tàu chạy qua hòn Chó Đá, hòn Đỉnh Hương và hòn Trống Mái.
• Chiều: về bờ, nghỉ ngơi rồi dạo khu Bãi Cháy.
• Tối: đi bộ hoặc ngắm cầu Bãi Cháy lên đèn.

Nếu ở lại thêm một ngày, bạn có thể đi tuyến dài sáu tiếng để ghé hang Sửng Sốt, khu hang Luồn và đảo Ti Tốp. Hai ngày như vậy là đủ để thấy hai cụm hang tiêu biểu của vịnh.

Để chuẩn bị kỹ hơn, bạn có thể đọc thêm động Thiên Cung, vịnh Hạ Long, hang Sửng Sốt, đảo Ti Tốp và cầu Bãi Cháy.

Thông tin thực tế

• Địa chỉ: Hòn Đầu Gỗ, vịnh Hạ Long, Quảng Ninh. Chỉ đến được bằng tàu tham quan.
• Giờ tham quan: theo giờ chạy tàu ban ngày của tuyến. Hỏi giờ khởi hành tại cảng trước khi mua vé.
• Vé: vé thắng cảnh vịnh Hạ Long bán theo tuyến tại cảng, cộng phí tàu. Giá có điều chỉnh, nên kiểm tra tại quầy vé cảng hoặc với đơn vị tour trước khi đi.
• Thời gian trong hang: khoảng 30 đến 45 phút.
• Phù hợp: người thích câu chuyện lịch sử, gia đình, khách có ít thời gian ở Hạ Long.